काठमाडौं – नेपाल सरकार र एसियाली विकास बैंक (एडीबी) बीच यान्त्रिक सिँचाइ नवप्रवर्तन परियोजना (एमआईआईपी) र जलवायु अनुकूल जीवनयापन परियोजनामा सम्झौतामा हस्ताक्षर भएको छ। उक्त सम्झौतामा १५ करोड ७० लाख अमेरिकी डलर (२१ अर्ब २३ करोड रुपैयाँ) को सहुलियतपूर्ण ऋण र अनुदान समेटिएको छ।
बुधवार अर्थ मन्त्रालयमा भएको एक समारोहमा, नेपालका लागि एडीबीका देशीय निर्देशक अर्नाउड कचोइस र अर्थसचिव डा. रामप्रसाद घिमिरेले एमआईआईपी परियोजनाका लागि १ करोड ५० लाख अमेरिकी डलरको अनुदान र ११ करोड अमेरिकी डलरको ऋण सम्झौतामा हस्ताक्षर गरे। यो परियोजना नेपालको मधेस प्रदेशका रौतहट र सर्लाहीजस्ता जिल्लामा कार्यान्वयन हुनेछ र यसले १ लाख २१ हजार किसानलाई लाभ पुर्याउने अपेक्षा गरिएको छ।
परियोजनाले सिँचाइ प्रविधिको सुधार, कृषि उत्पादकत्वमा वृद्धि र खाद्य सुरक्षामा योगदान पुर्याउने उद्देश्य राखेको छ। यसले किसानलाई पानीको सहज पहुँच सुनिश्चित गर्दै प्रिपेड कार्ड प्रणाली र उन्नत सिँचाइ प्रविधिहरू उपलब्ध गराउनेछ।
अर्थसचिव डा. घिमिरेले यो परियोजनालाई कृषि क्षेत्रको विकास र जलवायु परिवर्तनको प्रभावमा पर्ने समुदायहरूको जीवनस्तर सुधार्नको लागि महत्वपूर्ण कदम भएको बताएका छन्। उनले एडीबीको निरन्तर सहयोग र साझेदारीको कदर गर्दै, यी परियोजनाहरूको प्रभावकारी कार्यान्वयनमा जोड दिए।
जलवायु अनुकूल जीवनयापन कार्यक्रमको सम्झौता
अर्को सम्झौतामा, जलवायु परिवर्तनको प्रभावबाट प्रभावित कर्णाली र सुदूरपश्चिमका ग्रामीण समुदायहरूको जलवायु अनुकूल जीवनयापन क्षमता वृद्धि गर्नका लागि २२ मिलियन अमेरिकी डलर (२ अर्ब ९७ करोड रुपैयाँ) को अनुदान र १ करोड अमेरिकी डलर (१ अर्ब ३५ करोड रुपैयाँ) को ऋण सम्झौतामा हस्ताक्षर भएको छ। यो कार्यक्रम विशेषगरी प्राकृतिक संसाधनको दिगो व्यवस्थापन र पानीको असुरक्षालाई सम्बोधन गर्ने उद्देश्यले लागू हुनेछ।
कार्यक्रमले स्थानीय समुदायलाई जलवायु उत्थानशील जीविकोपार्जनका उपायहरू प्रदान गर्दै, जलस्रोतको दिगो व्यवस्थापन र प्रकृतिमा आधारित जीवनशैलीको प्रवर्द्धन गर्नेछ।
सम्झौतामा वन तथा वातावरण मन्त्रालयका सहसचिव बद्रीराज ढुङ्गाना र उद्योग, पर्यटन, वन तथा वातावरण मन्त्रालयका प्रदेश सचिव दीर्घनारायण कोइरालाले पनि हस्ताक्षर गरे।
एडीबीको प्रतिबद्धता र नेपाल सरकारको आभार
सम्झौतामा हस्ताक्षर गर्दै, एडीबीका देशीय निर्देशक कचोइसले नेपालको दीर्घकालीन विकास लक्ष्यहरूलाई समर्थन गर्ने आफ्नो प्रतिबद्धता दोहोर्याए। उनले जलवायु अनुकूलन, कृषि उत्पादकत्व वृद्धि र पानी सुरक्षामा एडीबीको योगदान सुनिश्चित गर्ने बताए।
अर्थसचिव डा. घिमिरेले परियोजनाहरूको समयमै र प्रभावकारी कार्यान्वयनमा जोड दिँदै, यसले नेपालको कृषि क्षेत्र र जलवायु परिवर्तनसँग जुध्नमा महत्वपूर्ण भूमिका निभाउने विश्वास व्यक्त गरे।
यी सम्झौताहरूले नेपालको कृषि क्षेत्रको उत्पादकत्व सुधार र पानी सुरक्षामा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउने अपेक्षा गरिएको छ। यसले जलवायु परिवर्तनका असरलाई सम्बोधन गर्दै ग्रामीण समुदायहरूको जीवनस्तरमा सकारात्मक परिवर्तन ल्याउनेछ।
